Tampilkan postingan dengan label 100 kotak. Tampilkan semua postingan
Tampilkan postingan dengan label 100 kotak. Tampilkan semua postingan

Selasa, 11 Desember 2012

Dokumentasi : Gambar Oemboel di Bentara

memang tidak ada kaitannya antara tulisan yg ada dalam rubrik Bentara-nya Kompas ini. begitulah adanya Bentara dalam memajang gambar/foto lukisan tidak pernah ada benang merahnya. tapi ciri khas tsb sedikit banyak menambah wawasan bagi yg melihat gambar kemudian membaca tulisannya.

koran Kompas hari Rabu tanggal 3 Desember 2003 bagi saya sangatlah penting, karena inilah saat pertama kali kemunculan gambar oemboel di media massa.



jika dihitung, sekitar 5 bulan setelah pameran muncullah 3 buah potongan yang menempel dalam katalog pameran pertama gambar oemboel di Bentara Budaya Yogyakarta. sempat kaget, bahkan ada temen yg sempat protes karena memajangkan gambar oemboel tanpa ijin dan bahasannya tidak nyambung????

saat itu hanya sabar dan bangga saja. inilah awal oemboel naik ke permukaan, setelah terkubur puluhan tahun dalam angan2 dan memori kita masing2. inilah saatnya mencari penggemar oemboel.namun saat itu belum banyak respon jika dibanding pameran yg tahun 2010.


wayang 100 kotak, Wali Sanga seri 4 dan Robinhood adalah sebuah pilihan yg tepat untuk tampil di koran nasional. bahkan pada seri Wali Sanga seri 4, ada kalimat dalam balon kata yg agak berbau "SARU". tapi tetap lolos... mungkin tidak disadari sama editornya????




tidaklah mudah memeilih 4 kotak gambar dari 50 kotak yang tersedia, karena keempat kotak tadi diharapkan dapat memberikan gambaran cerita secara keseluruhan. kalopun tidak haruslah memilih gambar2 yg menarik, bisa jadi dalam pewarnaan, gambar, tulisan atau apalah yang penting eye cathcing.


kuranglebih ada 30 judul gambar umbul tampil dalam katalog pameran pertama ini. ada yg cerita asia, barat dan indonesia. tapi tetap yg paling menarik adalah yg super hero atau kelompok lakon.

Selasa, 27 November 2012

Dhemit

Judul : Dhemit
Produksi : Contact
Tahun Cetak : 30-an





Jagading Lelembut ing Budaya Jawa
(Minggu, 21 Oktober 2012 13:08 WIB | Ahmad Hartanto/JIBI/SOLOPOS)

Dhemit, lelembut utawa jim peri prayangan dadi perangan uripe wong Jawa, jaman kuna nganti jaman modheren iki. Miturut buku Dunia Hantu Orang Jawa anggitane Suwardi Endraswara, weton Narasi, Yogyakarta, 2004, wong Jawa merdeni lelembut wiwit ewon taun kapungkur.

Wong Jawa lan kapitayan anane lelembut durung bisa kadhudhah kapan kawitane. Mbokmenawa umure kapitayan anane dhemit utawa lelembut kuwi padha tuwane kalawan budaya Jawa kuwi dhewe. Dhemit kaya sing lumrah disebut wong Jawa kanthi aran Nyi Blorong utawa peri ula, sundel bolong, gundhul pringis, kemamang, banaspati, congculi lan sapiturute dipercaya dening bebrayan agung Jawa urip ing sakiwa tengene manungsa. Kapitayan anane lelembut iki yang nuwuhake kapitayan animistis ing madyaning bebrayan agung Jawa.

Sanajan alame beda, nanging anane para lelembut utawa dhemit kuwi pinitaya nyata, kepara dadi perangan uripe wong Jawa, bebrayan agung Jawa. Malah ora sethithik wong Jawa sing precaya lamun para lelembut kuwi bisa dideleng dening mripate manungsa. Sapa wae bisa weruh utwa diweruhi, ora prelu duwe kasekten. Ing beda kahanan, dhemit kuwi ora mung bisa dideleng, nanging uga bisa sesambungan kalawan manungsa.

Miturut dhosen budaya ing Fakultas Sastra lan Seni Rupa Universitas Sebelas Maret, Wakit Abdullah, sesambungan dhemit-manungsa ana maneka jinis, kayata pesugihan, njaga omah utawa papan tinamtu lan manjing ing barang pusaka.
”Umume dhemit kuwi ing bebrayan agung Jawa pinitaya manggon ing sendhang, watu-watu gedhe, wit-wit gedhe lan sajinise,” pratelane Wakit nalika ditemoni Solopos.com. Ing kasunyatan, miturut Wakit, dhemit ing saben dhaerah duwe aran beda-beda. Dhemit sing wujude raseksa ireng duwe wulu lan rambut akeh jenenge genderuwo utawa gandaruwo utawa gelebot.

”Nyi Roro Kidul kang pinitaya minangka dhanyange segara kidul uga duwe jeneng liya yakuwi Dewi Ratu Suida, Dewi Sulastri, Ratu Pembayun lan liya-liyane. Sanajan beda jeneng, nanging padha,” pratelane Wakit. Ing kabudayan Jawa ana kapitayan lamun manungsa bisa nggunakake dayane dhemit kanggo nggayuh panguwasa, pangkat, utawa minangka cara nggayuh bandha donya raja brana.

Lelembut kang wus kasebut ing dhuwur kayata gundhul pringis, sundel bolong lan liya-liyane, klebu jinis lelembut sing paling ngisor dhewe drajate. Ing bebrayan agung Jawa lumrah mantha lelembut jumbuh drajat pangkate, yaiku jim luhur, jim wisesa, jim hayu, jim duta, jim dhana lan jim padha. ”Jinis gundhul pringis, sundel bolong lan sapiturute kuwi klebu jim padha, bisane mung nggodha manungsa,” ujare budayawan Jawa kang uga dwijawara pedhalangan ing Akademi Seni Mangkunegaran (Asga), Mas Demang Edy Sulistyono.

Lelembut sing dhuwur dhewe drajate ing kapitayane wong Jawa yaiku jim luhur, drajate dewa, Sang Hyang Guru. Sangisore kuwi jim wisesa kang duwe panguwasa, kayata Nyi Roro Kidul. Sangisore maneh yaiku jim hayu kang seneng tetulung, jim dhana kang seneng weh-weh, jim duta kang seneng dikongkon lan jim padha kang seneng medeni lan nggodha manungsa.
”Jim kuwi ya kaya manungsa, titahe Gusti Allah, antuk printah ngibadah. Ana sing duwe dharma, uga ana sing ala. Ya kaya manungsa becik-alane,” piterange Edy.

Ing kapitayane bebrayan agung Jawa ana alam mikrokosmos lan makrokosmos. Rong alam kuwi lumaku bareng lan kudu harmonis. Mula, manungsa precaya lan ngakoni anane jim, lelembut utawa dhemit. ”Dhasare sipat wong Jawa kuwi pengin urip sesrawungan lan ora seneng memungsuhan. Ora mung kalawan padha-padha manungsa, nanging uga ngudi supaya urip harmonis bebarengan titah alus,” pratelane Edy.

Karaton kang dadi salah siji punjer budaya Jawa isih ngugemi laku ngurmati jim kayata Sunan Lawu, Nyi Rara Kidul, Kiai Sapu jagad, Kangjeng Ratu Lanjar, Mbah Petruk lan jim-jim wisesa liyane. ”Iki dudu nyembah nanging ngurmati jim sing duwe panguwasa. Wong Jawa kuwi tetep nyembah Gusti Allah Sing Akarya Jagad, ora nyembah jim,” piterange Edy.

Mula ana tembung pedanyangan kang asale saka tembung ”dah” lan ”yuang”, tegese kamulyan lan kinurmatan. “Ana tradhisi bersih desa ing maneka dhaerah kang ancase ngurmati anane danyang utawa jim ing dhaerah kuwi. Ini ora ateges nyembah dhanyang utawa jim nanging ngudi urip harmonis ing antarane makrokosmos lan mikrokosmos kuwi mau,” tandhese Edy.

link aslinya : http://www.solopos.com/2012/10/21/jagading-lelembut-ing-budaya-jawa-351030

Editor: Bambang Aris Sasongko | Dalam : Jagad Jawa |

Kamis, 11 Agustus 2011

Wayang 90-an

Judul : Wayang Purwa 100
Karya : Hends
Produksi : GK
Tahun : 90-an
kutemukan dikau dilapak milik seorang nenek yang jual macam2 mainan, bedak, gula, teh dll di sebuah pasar yang terletak ditengah2 kampung. nemu 2 lembar saja yg lain sudah tidak ada lagi. aku percaya, itupun sisa2 masa lampau.
selembar sudah terpigura untuk pameran di tahun 2003 dan selembar tersimpan rapi dalam clear holder. meski dah nyari bertahun2 belum nemu lagi. baik di pasar2 kecil di jogja dan di luar jogja.
mungkin si nenek telah tiada saat gempa 2006 kemarin atau memang sudah sesuai dengan yang digariskanNya.

Senin, 08 Agustus 2011

Wayang Jawa Timur 4

ini juga masih satu "rahim" a.k.a. satu pabrik dengan yang dibawah. namun yg ini versi 100 kotak. coba perhatikan kotak no 1 dan 2; 3 dan 4; 5 dan 6; 7 dan 8; 9 dan 10; 12 dan 13; 14 dan 15; 16 dan 17; serta 18 dan 19.
mereka adalah pasangan suami-istri di dalam dunia pewayangan kita. salut dan angkat topi untuk idenya yg telah menelurkan urutan seperti ini dalam gambar umbul. tapi ini mengambil ide dari umbul tahun 40-an. pengin bukti... sabar, pasti di upload kok.
seri ini sebenarnya ada yg dibuat per 50 kotak. 1 lembar no 1-50 dan 1 lembar lagi bernomor urut 51-100.
DICARI YG NOMOR 1 - 50... SIAP BELI atau BARTER